نرخ تابلو و تسعیر — پایهٔ همهٔ عددهای نکستو

نرخ تابلو بی‌سروصداترین و در عین حال تاثیرگذارترین صفحهٔ کل نرم‌افزار است. هر عددی که جایی از نکستو به ارز مرجع تبدیل می‌شود — سود شما، مانده مشتری به دلار، گزارش‌ها — ته‌ش به همین جدول می‌رسد. در این قسمت اول تابلو را درست می‌فهمیم و بعد سراغ تسعیر می‌رویم.

در این قسمت چه یاد می‌گیرید

• سه عددی که برای هر ارز دارید: نرخ خرید، نرخ فروش و قیمت متوسط
• معنی نشان ضرب و تقسیم کنار هر ارز و اینکه چطور جلوی وارد کردن نرخ برعکس را می‌گیرد
• به‌روزرسانی دستی نرخ و نگهداری تاریخچهٔ تغییرات
• تنظیمات نرخ تابلو: گرفتن قیمت از API با ضریب، جمع، فاصلهٔ درصد و اعشار
• درصدهای اخطار و خطا به‌عنوان سد اشتباه هنگام ثبت معامله
• تسعیر: قفل کردن مانده‌های ارزی به ارز مرجع و سند حسابداری‌اش

گام‌به‌گام

سه عدد هر ارز را بشناسید

برای هر ارز سه عدد دارید، نه یکی. نرخ خرید یعنی قیمتی که صرافی از مشتری می‌خرد و همیشه پایین‌تر است. نرخ فروش یعنی قیمتی که به مشتری می‌فروشد و همیشه بالاتر. وسط این دو، قیمت متوسط است که خودش محاسبه می‌شود و مبنای گزارش‌ها و تسعیر است. فاصلهٔ خرید تا فروش، همان سود شماست.

نشان ضرب و تقسیم را جا بیندازید

کنار هر ارز یک نشان ضرب یا تقسیم می‌بینید. تومان نشان تقسیم دارد چون از دلار ضعیف‌تر است — نرخش یعنی یک دلار چند تومان. یورو نشان ضرب دارد چون قوی‌تر است — نرخش یعنی یک یورو چند دلار. اگر این را جا بیندازید، دیگر هیچ‌وقت نرخ را برعکس وارد نمی‌کنید. اگر ارزی را اشتباه تعریف کرده باشید، حالت ضرب یا تقسیمش را در صفحهٔ ارزها عوض می‌کنید — همان صفحه‌ای که در قسمت راه‌اندازی اولیه ارزهایمان را از آن انتخاب کردیم.

نرخ را دستی به‌روز کنید

به‌روزرسانی نرخ ساده است: عدد خرید و فروش را می‌زنید و ذخیره می‌کنید. در مثال ما نرخ تومان عوض می‌شود؛ خرید صد و هفتاد و چهار هزار و پانصد، فروش صد و هفتاد و شش هزار و صد، و بعد «ذخیره نرخ‌ها». هر تغییر نرخ در تاریخچه نگه داشته می‌شود، یعنی سندی که دیروز زده‌اید با نرخ دیروز می‌مانَد و با عوض کردن تابلوی امروز، گذشته‌تان دست نمی‌خورد.

نرخ را از API خودکار بگیرید

اگر نمی‌خواهید هر روز دستی عدد بزنید، صفحهٔ تنظیمات نرخ تابلو کار شماست. اینجا برای هر ارز می‌گویید قیمتش از کجا بیاید. تیک «از ای‌پی‌آی» را که بزنید، سمبل آن ارز را می‌دهید و نکستو قیمت را خودش می‌خواند.

فرمول تابلو را تنظیم کنید

قیمت متوسط برابر است با ضریب، ضربدر قیمت ای‌پی‌آی، به‌علاوهٔ جمع. چرا؟ چون نرخ بازار شما معمولاً دقیقاً نرخ جهانی نیست؛ یک درصدی بالاتر یا مقداری ثابت اضافه‌تر است. بعد ستون فاصلهٔ درصد، خرید و فروش را حول همان متوسط می‌سازد: نصف پایین‌تر، نصف بالاتر. ستون اعشار هم می‌گوید عدد با چند رقم گرد شود.

درصدهای اخطار و خطا را پر کنید

دو ستون آخر را جدی بگیرید، چون سد اشتباه شما هستند. اخطار درصد یعنی اگر موقع ثبت معامله نرخی بزنید که این‌قدر با تابلو فاصله دارد، نکستو هشدار می‌دهد. خطا درصد یعنی از این فاصله بیشتر، اصلاً اجازهٔ ثبت نمی‌دهد. همان چیزی که در قسمت خرید و فروش ارز پشت صحنه مراقب ما بود.

تسعیر را اجرا کنید

تسعیر برای چیزی است که خیلی‌ها دست نمی‌زنند و بعد آخر سال گیج می‌شوند. مسئله ساده است: اجارهٔ دفترتان را تومان داده‌اید ولی گزارش سودتان به دلار است، و نرخ دلار هم هر روز عوض می‌شود؛ پس همان یک هزینه هر روز عدد دیگری می‌شود. تسعیر یعنی یک بار این مانده‌ها را با نرخ متوسط تابلو قفل کنیم. صفحهٔ تسعیر همین را نشان می‌دهد: ستون اول حساب، بعد ارز، بعد مانده به همان ارز، بعد ماهیتش، و ستون آخر معادلش به ارز مرجع با نرخ متوسط تابلو. توجه کنید که این فقط پیش‌نمایش است و هنوز هیچ سندی نخورده؛ با زدن «اجرای تسعیر» سند صادر می‌شود.

نتیجهٔ تسعیر را بخوانید

نتیجه یک سند حسابداری کامل است، دقیقاً از همان جنسی که در قسمت مفاهیم پایه یاد گرفتیم. برای هر حساب، مانده ارزی‌اش صفر می‌شود و همان اندازه به ارز مرجع برمی‌گردد. طرف مقابل همهٔ این آرتیکل‌ها هم حساب تسعیر است؛ یعنی همه‌چیز دو طرفه و قابل ردیابی است، نه یک عدد که یک جا دستی عوض شده باشد.

نکته‌ها

• لازم نیست تسعیر یادتان بماند. اگر بستن خودکار روزانه را فعال کرده باشید، نکستو هر شب همین کار را خودش انجام می‌دهد و گزارش سود روز را هم برایتان می‌فرستد. تسعیر دستی برای وقتی است که وسط دوره می‌خواهید عدد دقیق ببینید.
• تابلو را روزانه درست نگه دارید، چون همه‌چیز از آن می‌آید: سود، مانده مشتری به ارز مرجع و گزارش‌ها.
• درصدهای اخطار و خطا را خالی نگذارید؛ همان‌ها جلوی گران‌ترین اشتباه‌ها را می‌گیرند.
• راهنمای همین صفحه داخل نرم‌افزار (علامت ؟ بالای صفحه) جزئیات بیشتری دارد.

پرسش‌های پرتکرار

قیمت متوسط را از کجا می‌آورد و کجا استفاده می‌شود؟

قیمت متوسط خودش وسط نرخ خرید و فروش محاسبه می‌شود و مبنای گزارش‌ها و تسعیر است. اگر نرخ را از ای‌پی‌آی می‌گیرید، متوسط از فرمول ضریب ضربدر قیمت ای‌پی‌آی به‌علاوهٔ جمع ساخته می‌شود و خرید و فروش با ستون فاصلهٔ درصد حول همان چیده می‌شوند.

اگر امروز نرخ تابلو را عوض کنم، اسناد دیروز هم عوض می‌شوند؟

نه. هر تغییر نرخ در تاریخچه نگه داشته می‌شود و سندی که دیروز زده‌اید با نرخ دیروز می‌مانَد. عوض کردن تابلوی امروز به گذشته دست نمی‌زند.

نشان ضرب و تقسیم یعنی چه و کجا عوضش کنم؟

نشان تقسیم برای ارزی است که از ارز مرجع ضعیف‌تر است، مثل تومان که نرخش یعنی یک دلار چند تومان. نشان ضرب برای ارز قوی‌تر است، مثل یورو که نرخش یعنی یک یورو چند دلار. اگر ارزی را اشتباه تعریف کرده باشید، حالتش را در صفحهٔ ارزها عوض می‌کنید.

چرا باید تسعیر بزنم؟

چون مانده‌های ارزی شما با هر تغییر نرخ، معادل متفاوتی به ارز مرجع پیدا می‌کنند و گزارش سودتان بی‌ثبات می‌شود. تسعیر این مانده‌ها را یک بار با نرخ متوسط تابلو قفل می‌کند و برایش سند دو طرفه و قابل ردیابی می‌سازد.