قازانج و زیان
وەڵامی گرنگترین پرسیاری هەر بازرگانێک: «لە کۆتاییدا قازانجمان کرد یان نا؟» — قازانجی سافی صرافی لە ماوەی هەڵبژێردراودا، بە دراوی سەرچاوە: قازانجی مامەڵەکان + داهاتی کارمزد + داهاتەکانی تر − خەرجییەکان.
بەشەکان
| بەش | سەرچاوە |
|---|---|
| قازانجی مامەڵەکان | قازانجی تۆمارکراوی هەر مامەڵەیەک. |
| داهاتی کارمزد | جووڵەی هەژمارەکانی «داهاتی کارمزد» لە ماوەکەدا. |
| داهاتەکانی تر | جووڵەی هەژمارەکانی «داهاتەکانی تر» (لەوانە قازانجی هەڵسەنگاندنەوە)، و هەژمارە کۆنەکانی جۆری «قازانجی مامەڵەکان» جگە لە هەژمارە سیستەمییەکە (وەک قازانجی سپاردەیەک کە لە نەرمەکاڵای پێشووەوە هاتووە). |
| خەرجییەکان | جووڵەی هەژمارەکانی خەرجی. |
جێی ئەم پەڕەیە لە نەرمواڵەکەدا
- وردەکارییەکانی کارمزد: داهاتی کارمزد. قازانج بەپێی کڕیار/بازرگان: ڕاپۆرتە پەیوەندیدارەکان.
- بۆ ڕاستتربوونی قازانج، پێش دەرهێنانی ڕاپۆرت کاریگەری گۆڕانی نرخ (هەڵسەنگاندنەوەی دراو) بکە.
ئەنجامی گشتگیر
قازانجی پوخت تەنها قازانجی هاتووەدییە. لە ژێر کارتەکان دوو کارتی تر دێن: گۆڕانی قازانجی نەهاتووەدی (نەهاتووەدیی کۆتایی ماوە کەم سەرەتای ماوە، بە نرخی ئەو ڕۆژانە) و ئەنجامی گشتگیر (قازانجی پوخت + ئەم گۆڕانە). ئەمە ئەو بۆشاییەیە کە ڕوون دەکاتەوە بۆچی قازانج ئەرێنییە بەڵام دارایی پوخت کەم بووە؛ وردەکاری تەواو لە «پردی دارایی پوخت»ی کەشفی سەرمایەیە. ئەم دوو کارتە تەنها بە مۆڵەتی قازانج و زیان و لەسەر دەفتەری فرەدراو دەردەکەون.
ڕەوتی ماوەیی
- هێڵکاری کەڵەکەکراوی ژێر کارتەکان پێکهاتەکانی قازانج بۆ هەر ماوەیەک لەسەر یەک دادەنێت (خەرجییەکان لە ژێر سفر)، و هێڵە تاریکەکە قازانجی پاکی ئەو ماوەیەیە.
- خشتەی «وردەکاری ماوەکان» هەمان ژمارەکان لەگەڵ ژمارەی مامەڵە دەدات. وردی بە چیپەکانی ڕۆژانە / هەفتانە / مانگانە بگۆڕە؛ بنەڕەت بەپێی درێژی ماوەکەیە (تا دوو مانگ ڕۆژانە، تا شەش مانگ هەفتانە، دواتر مانگانە). مانگەکان بەپێی ساڵنامەی خۆت (هەتاوی یان زایینی) دەبڕدرێن.
- ماوە بێجوڵەکان لە خشتەکە ناهێنرێن بەڵام لە هێڵکاری دەمێننەوە تا ڕەوتەکە نەپچڕێت.
- ستوونی «قەبارە» لە وردەکاری ماوەکان و خشتەی جووتەکان بڕی فرۆشراوی مامەڵەکانە بە دراوی سەرچاوە (هەمان پێناسەی داشبۆرد).
- خشتەی ماوەکان بە تەواوی نیشان دەدرێت و ڕیزی کۆی هەیە. لە سەرووی ٣١ ڕیز، ٣١ ماوەی کۆتایی دیارن و ئەوانی تر بە «هەمووی نیشان بدە (n)» دەکرێنەوە.
بەراورد بە ماوەی پێشوو
- کاتێک ماوەکە بە ڕوونی هەڵدەبژێریت، لە ژێر هەر کارتێک ڕێژەی گۆڕان بەراورد بە ماوەی هاودرێژی ڕاستەوخۆ پێشوو دەردەکەوێت (بۆ خەرجی زیادبوون سوورە). لەگەڵ «هەموو مێژوو» بەراورد نییە.
- ئەگەر نیشانەکە گۆڕابێت (قازانج بووبێتە زیان یان بە پێچەوانەوە)، ڕێژە مانای نییە و لە جیاتی ئەوە بڕی ماوەی پێشوو دەنووسرێت.
بەپێی فۆڵدەرەکانی دەفتەری گشتی
- داهاتی کۆمیسیۆن، داهاتەکانی تر و خەرجییەکان بە هەمان دارستانی فۆڵدەری دەفتەری گشتی پیشان دەدرێن: ڕیزی فۆڵدەر کۆی ژێرلقەکەیەتی و هەژمارەکان لە ژێری. هەموو بڕەکان بە دراوی سەرچاوەن؛ بۆ وردەکاری دراوەکان ماوس لەسەر بڕەکە ڕابگرە.
- ستوونی «بەش» ڕێژەی هەر ڕیزێکە لە کۆی ئەو بەشە.
پرقازانجترین کڕیاران
- پێنج کڕیار بە بەرزترین قازانجی مامەڵە لە ماوەکەدا. بۆ لیستی تەواو بڕۆ بۆ «قازانج بەپێی کڕیار».
تێبینییەکان
- ڕێکخستنە پێشوەختەکانی سەرەوەی پەڕەکە (ئەمڕۆ/٧ ڕۆژ/ئەم مانگە/ئەمساڵ/هەموو مێژوو) کارەکە خێرا دەکەن. ئەم ڕاپۆرتە بە ئەنقەست فلتەری کڕیار/دراوی نییە؛ وردەکاری کڕیار لە «قازانج بەپێی کڕیار»ە.
- بڕە بیانییەکان بە نرخی ئەمڕۆ دەگۆڕدرێن بۆ دراوی سەرچاوە؛ گۆڕینی نرخی تابلۆ ژمارەی ڕاپۆرتەکە دەگۆڕێت.
ماوەی بنەڕەت
پەڕەکە بە ئەم مانگە دەکرێتەوە بۆ ئەوەی خێرا بێت؛ چیپی «هەموو» هەموو مێژوو (لە یەکەم مامەڵەوە) پیشان دەدات. بەراورد لەگەڵ ماوەی پێشووی هاوتا بۆ هەر ماوەیەک جگە لە «هەموو» پیشان دەدرێت.
دەفتەری فرەدراو
کاتێک دەفتەری فرەدراو بۆ ئاڵوگۆڕخانەکەت چالاکە:
- خەرجی و داهاتی دراوی بیانی بە نرخی ئەو کاتەی پسوولەکە تۆمار کراوە دەگۆڕدرێن بۆ دراوی سەرچاوە و بە جووڵەی دواتری نرخ ناگۆڕێن؛ پسوولەی هەڵسەنگاندنەوەی شەوانە پێویست نییە.
- دێڕی «قازانج و زیانی دراو» (لەژێر داهاتی تر) جیایە: جیاوازی نرخی ڕۆژی ئەو دراوەی خەرج کراوە یان هاتووە (کرێ، مووچە، کێشانەوە، بەشداری) لەگەڵ تێچووی کڕینی هەمان دراو.
- قازانجی مامەڵەکان لەسەر پۆزیشنی ڕاستەقینەی دراو حساب دەکرێت؛ ئەو پارەیەی چووە بۆ خەرجی یان سەرمایە ئیتر لە پۆزیشندا نامێنێتەوە.
لە نوێکردنەوەدایە
ڕاستکردنەوەی بەڵگەیەک کە لە هەفتەیەک کۆنترە دەستبەجێ تۆمار دەکرێت، بەڵام قازانج و پێگە لە پشتەوە دووبارە حیساب دەکرێنەوە. تا کۆتایی ئەم کارە لە سەرەوەی لاپەڕە شریتی «قازانج و پێگە لە نوێکردنەوەدایە» دەردەکەوێت و نە خول دادەخرێت نە قازانج دابەش دەکرێت. بەڵگەکە دووبارە تۆمار مەکەن؛ ژمارەکان لە چەند خولەکدا جێگیر دەبن.